Thông tư 99/2025/TT-BTC: Toàn cảnh thay đổi hệ thống tài khoản kế toán 2026

Điểm mới Thông tư 99/2025/TT-BTC thay thế Thông tư 200 về chế độ kế toán doanh nghiệp

“Nắm đúng tinh thần Thông tư 99 là bước đi trước để chuẩn hoá hệ thống kế toán – quản trị. Paul Digital Hub muốn chia sẻ nhanh vài khái niệm, điểm so sánh và những điều chỉnh thiết thực để mọi người chủ động chuẩn bị.” — Paul Nguyễn | Paul Digital Hub

Bài chia sẻ dành cho doanh nghiệp, kế toán, tư vấn/triển khai phần mềm kế toán–ERP và cả sinh viên.


Mục lục

1️⃣ Tổng quan & điểm khác biệt lớn

  • Hiệu lực: Thông tư 99/2025/TT-BTC có hiệu lực từ 01/01/2026 – thay thế hoàn toàn Thông tư 200/2014/TT-BTC.
  • Phạm vi: Áp dụng cho mọi doanh nghiệp – mọi thành phần kinh tế.
  • Tư duy mới: Kế toán không chỉ ghi chép mà trở thành một phần của hệ thống kiểm soát nội bộ và quản trị.
  • Đơn vị tiền tệ: DN được chọn ngoại tệ làm đơn vị kế toán nếu đáp ứng điều kiện; BCTC vẫn trình bày bằng VND khi nộp cơ quan nhà nước.

2️⃣ So sánh Thông tư 200 và Thông tư 99

Chủ đề Thông tư 200 (2014) Thông tư 99 (2025)
Triết lý kế toán Ghi chép – báo cáo trung thực Kết hợp ghi chép + quản trị + kiểm soát nội bộ
Hệ thống tài khoản Chi tiết nhiều cấp, cứng nhắc Tinh gọn, cho phép DN mở chi tiết theo quy chế
Báo cáo tài chính Mẫu chuẩn Linh hoạt, bổ sung/ẩn chỉ tiêu phù hợp
Kiểm soát nội bộ Không nêu rõ Bắt buộc có “Quy chế hạch toán & kiểm soát nội bộ”
Đơn vị tiền tệ Chủ yếu VND Có thể chọn ngoại tệ – phải thuyết minh BCTC

3️⃣ Hệ thống tài khoản kế toán – Đổi tên, bổ sung & loại bỏ

🔁 Tài khoản đổi tên

    • 155 – Thành phẩm → Sản phẩm
    • 2413 – Sửa chữa lớn TSCĐ → Sửa chữa, bảo dưỡng định kỳ TSCĐ
    • 242 – Chi phí trả trước → Chi phí chờ phân bổ
    • 244 – Cầm cố, thế chấp, ký quỹ, ký cược → Ký quỹ, ký cược
    • 337 – Thanh toán theo tiến độ kế hoạch HĐ xây dựng → Thanh toán theo tiến độ HĐ xây dựng
    • 4112 – Thặng dư vốn cổ phần → Thặng dư vốn
    • 419 – Cổ phiếu quỹ → Cổ phiếu mua lại của chính mình

➕ Tài khoản bổ sung

    • 2414 – Nâng cấp, cải tạo TSCĐ
    • 332 – Phải trả cổ tức, lợi nhuận
    • 6275 – Thuế, phí, lệ phí

➖ Tài khoản bị loại bỏ / hợp nhất

Doanh nghiệp cần rà soát – mapping và điều chỉnh biểu mẫu báo cáo trên phần mềm/ERP.

  • 1111 – Tiền Việt Nam
  • 1112 – Ngoại tệ
  • 1113 – Vàng tiền tệ
  • 1121 – Tiền Việt Nam
  • 1122 – Ngoại tệ
  • 1123 – Vàng tiền tệ
  • 1131 – Tiền Việt Nam
  • 1132 – Ngoại tệ
  • 1212 – Trái phiếu
  • 1218 – Chứng khoán và công cụ tài chính khác
  • 1385 – Phải thu về cổ phần hoá
  • 1531 – Công cụ, dụng cụ
  • 1532 – Bao bì luân chuyển
  • 1533 – Đồ dùng cho thuê
  • 1534 – Thiết bị, phụ tùng thay thế
  • 1557 – Thành phẩm bất động sản
  • 1611 – Chi sự nghiệp năm trước
  • 1612 – Chi sự nghiệp năm nay
  • 2121 – TSCĐ hữu hình thuê tài chính
  • 2122 – TSCĐ vô hình thuê tài chính
  • 2131 – Quyền sử dụng đất
  • 2132 – Quyền phát hành
  • 2133 – Bản quyền, bằng sáng chế
  • 2134 – Nhãn hiệu hàng hoá
  • 2135 – Chương trình phần mềm
  • 2136 – Giấy phép và giấy phép nhượng quyền
  • 2138 – TSCĐ vô hình khác
  • 4132 – Chênh lệch tỷ giá do đánh giá lại các khoản mục tiền tệ có gốc ngoại tệ
  • 4211 – LNST chưa phân phối năm trước
  • 4212 – LNST chưa phân phối năm nay
  • 441 – Nguồn vốn đầu tư XDCB
  • 461 – Nguồn kinh phí sự nghiệp
  • 4611 – Nguồn kinh phí sự nghiệp năm trước
  • 4612 – Nguồn kinh phí sự nghiệp năm nay
  • 466 – Nguồn kinh phí đã hình thành TSCĐ
  • 6111 – Mua nguyên liệu, vật liệu
  • 6112 – Mua hàng hoá

*Lưu ý: Danh mục đầy đủ & giải thích chi tiết xem trực tiếp trong văn bản chính thức và phụ lục kèm theo TT 99.*

4️⃣ Checklist chuẩn bị chuyển đổi

    • Thành lập nhóm chuyển đổi TT 99 – Kế toán trưởng + CNTT/ERP + tư vấn.
    • Mapping toàn bộ TK hiện tại → TK TT 99; cập nhật trên phần mềm và báo cáo.
    • Ban hành Quy chế hạch toán nội bộ & kiểm soát nội bộ.
    • Đào tạo nhân sự 2025–2026 về thay đổi TK, quy định tiền tệ, trình bày BCTC.
    • Kiểm thử dữ liệu, mở sổ đầu năm 2026 theo TK mới.

Để lại bình luận – nhận tư vấn

Vui lòng để lại bình luận hoặc email để Paul tư vấn và hỗ trợ

  • Excel Mapping TK TT200 → TT99
  • Checklist chuẩn bị áp dụng TT99 cho ERP / BI
Thông tin được tổng hợp từ Thông tư 99/2025/TT-BTC (Bộ Tài chính, ban hành 27/10/2025) & các nguồn chính thức.

Bài viết cùng được đăng tại Hành trình số cho các đôc giả cùa Paul

Tác giả: Nghĩa Nguyễn (Paul)Tư vấn hệ thống & Phát triển giải pháp ERP - BI - Automation cho doanh nghiệp SME.

🚀 Paul Digital Consultant – Kết nối Công nghệ & Doanh nghiệp

Viết một bình luận

📊 Thống kê lượt xem

• Hôm nay: 43 • Hôm qua: 13 • Tháng này: 2070 • Tháng trước: 2092 Tổng: 4162